Doğuş Derya’dan solcu, eşitlikçi ve feminist yemin denemesi…

dogus_derya

CTP Milletvekili Doğuş Derya’dan Meclis’in yemin geleneğini bozma girişimi…

Doğuş Derya’dan sol, eşitlikçi ve feminist yemin denemesi…

 

CTP Milletvekili Doğuş Derya, kktc Meclis’i tarihinde bir ilke imza atarak, halkımızın en ilerici, devrimci unsurlarının içeriğinden rahatsızlık duyduğu yemin etme geleneğini kırmaya çalıştı. Derya milletvekillerinin okuması zorunlu tutulan yemini ataerkil bulduğunu belirterek kendi hazırladığı alternatif yeminini kürsüden okudu.

CTP Milletvekili Doğuş Derya’nın okuduğu alternatif and şöyle

“Kıbrıs ülkesinde yaşayan her bireyin dili, dini, ırkı, doğum yeri, sınıfı, yaşı fiziksel durumu, cinsiyeti veya cinsel yönelimi dolayısıyla ayrımcılığa maruz kalmaması için çalışacağıma, emeğin sömürülmediği, adil ve eşit bir düzen yaratmak için uğraşacağıma, çatışma ve şiddet kültürünün yerine barış ve uzlaşı değerlerinin yerleşmesi için çaba göstereceğime, demokrasi, sosyal hukuk devleti ilkeleri ve insan hak ve özgürlüklerine bağlı kalacağıma; federal bir Kıbrıs kurma ülküsünden vaz geçmeyeceğime insanlık onurum üzerine ant içerim.”

Doğuş Derya’nın daha sonra okuduğu Milletvekilliği Andı ise şöyle:

“Devletin varlığını ve bağımsızlığını, yurdun ve halkın bölünmez bütünlüğünü, halkın kayıtsız şartsız egemenliğini koruyacağıma; hukukun üstünlüğüne, demokratik, laik ve sosyal hukuk devleti ve Atatürk ilkelerine bağlı kalacağıma; halkımın refah ve mutluluğu için çalışacağıma; her yurttaşın insan haklarından ve temel hak ve özgürlüklerden yararlanması ülküsünden ve Anayasaya bağlılıktan ayrılmayacağıma; namusum ve şerefim üzerine and içerim.”

 

Tepki geldi…

Doğuş Derya’nın kendi hazırladığı yemini okuduğu sırada Meclis salonunda bulunan UBP milletvekilleri tepki gösterdiler.  Doğus Derya’nın alternatif yemin girişimi sırasında Meclis’ten yayın kesildi. Olayın ardından oturuma 5 dakika ara verildi. Ara sırasında  M. A. Talat, Cumhurbaşkanı Derviş Eroğlu ve TC Büyük Elçisi Halil İbrahim Akça da salondan çıktılar.

Ardından kürsüye gelen Doğuş Derya, ataerkil bulduğunu belirttiği Meclis yemini okudu.

Doğuş Derya’nın kendi yeminini etmesinin ardından sosyal medyada da destek ve dayanışma mesajları yağmaya başladı.

Birçok kişi Facebook ve Tweeter’den Doğuş Derya’nın okuduğu and metnini paylaşırken, onlarca da destek ve dayanışma mesajı yollanmakta… Derya’nın resmi yemini protesto etmesi ile protestosundan vazgeçmesi arasında geçen kısa süreye rağmen oluşan olumlu hava, geniş kitlelerin resmi yeminin içeriğinden duyduğu rahatsızlığı kanıtlamış oldu.

Resmi politikaya karşı Meclis içerisinden yürütülecek bir muhalefetin ne kadar etkili olabileceği tartışmalarının yeni bir boyut kazanması beklenirken; bu tür protestoların baskılar ve tehtidler karşısında geri adım atmayacak şekilde kurgulanmasının önemi de ortaya çıktı…

 

Türkiye’den ‘yemin krizi’ örnekleri…

Merve Kavakçı: 1999 yılında Fazilet Partisi’nden seçilen Merve Kavakçı, yeminin türbanlı yapmak isteyince TBMM’de üzerine büyük tepkiler çekmişti. Kavakçı, yemin töreninin ortasında Meclis Genel Kurul Salonu’na türbanıyla girince, o ana kadar büyük olgunluk içinde geçen oturum büyük bir gerilime sahne oldu. FP sıralarından Kavakçı’nın salona girişi sırasında alkış koparken, sadece DSP’lilerin ellerini sıra kapaklarına vurarak protesto etmeleri dikkat çekmişti.Kavakçı tavrından geri adım atmayınca milletvekilliği düşürülmüştü.

 

Leyla Zana: 6 Kasım 1991’de TBMM 19. Yasam Dönemi için yapılan yemin töreninde, başında Kürt bayrağının renkleri olan bir bantla, Türkçe başladığı yemini Kürtçe ‘Bu yemini Türk ve Kürt halklarının kardeşliği adına ediyorum’ cümlesiyle tamamlaması nedeniyle meclis salonunda tepkiyle karşılaştı. 3 Mart 1995 ABD’de yaptığı bir konuşma yüzünden milletvekilliği dokunulmazlığı kaldırıldı ertesi gün gözaltına alındı.